Loading...
PDF İndir

Gıda Güvenliği Tehdidi

 • Tükettiğimiz gıdaların %95’i ya doğrudan ya da dolaylı olarak topraktan elde edilir.[1] Toprağın kalitesi üretilen gıdaların miktarını ve kalitesini (besinsel değer ve güvenlik) belirler. Sağlıklı, besleyici gıda, ancak sağlıklı topraklarda yetişir.[2]

 

 • Geçtiğimiz 50 yılda tarım üretimdeki gelişmeler küresel gıda üretiminde büyük bir sıçramaya yol açtı, bununla birlikte bu sıçramanın temelini oluşturan yoğun işlemeli tarım birçok ülkede toprağın bozulmasına[3], toprağın bozulması ise toprağın besleyiciliğini kaybetmesine, mikro ve makro besinler bakımından zayıflamasına neden oldu. Besleyiciliğini kaybetmiş, zayıf topraklar düşük ürün verimliliğinin ana nedenlerinden biridir ve bu durum ürünün besin kalitesini olumsuz etkiler.[4] Çünkü tıpkı insanlar ve hayvanlar gibi bitkilerde besin eksikliği çekerler.[5]

 

 • Dünya Sağlık Örgütü'ne (WHO) göre mikrobesin (vitamin, mineral ve iz elementler) eksikliği önemli bir küresel sağlık sorunudur. Bilimsel çalışmalar bugün dünyada iki milyardan fazla insanın sağlıkları için gerekli olan temel mikrobesini alamadığını ve besin eksikliği yaşadığını ortaya koyuyor.[6]

 

• Dünya Sağlık Örgütüne (WHO) göre mikrobesin eksikliği çeken nüfusun büyük bölümü düşük gelirli ülkelerde yaşıyor ve bu nüfus tipik olarak en az bir mikrobesinin eksikliğini çekiyor.[7]

 

 • Bilimsel çalışmalara ve Dünya Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)’ya göre küresel düzeyde yaşanan bu mikro besin eksikliğinin nedenlerinden biri de tarım topraklarının besleyicilik yönünden zayıflamasıdır. Hem bitki büyümesi hem de insan sağlığı için zorunlu olan 18 besleyicinin (çinko, demir, magnezyum, sülfür, potasyum, kalsiyum, azot, klor, fosfor, molibden, bor, bakır, manganez, sodyum, silisyum, oksijen, karbon ve hidrojen) dünya tarım topraklarındaki oranında önemli düşüşler yaşıyor.[8],[9]

 

 • Bu düşüşteki en büyük pay insan etkinliklerine bağlı olarak yaşanan toprak bozulumudur. Bitki örtüsü yok edilmiş, yoğun işlemeli tarıma maruz kalmış topraklarda toprağın besin maddesinin oluşturan organik madde azaldıkça toprak bozuluyor ve besleyicilik yönünden fakirleşiyor.

 

 • Topraktaki organik materyalin artırılması, minimum toprak işleme, toprak yüzeyinin bitki örtüsü ile kaplı tutulması, erozyonun azaltılması, ürün rotasyonu gibi sürdürülebilir toprak yönetimi uygulamaları toprak sağlığı, bitki sağlığı ve insan sağlığı için büyük önem taşıyor.[10]

 

Kaynaklar:

[1] “Status of the World's Soil Resources,” FAO, erişim Haziran 2018, http://www.fao.org/documents/card/en/c/c6814873-efc3-41db-b7d3-2081a10ede50/

[2] Ayten Namlı ve Onur Akça, “Sağlıklı Toplumlar için Sağlıklı Topraklar,” Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 2, no. 1, (2014): 30-33.

[3] “Healthy soils are the basis for healthy food production,” FAO, erişim Haziran 2018, http://www.fao.org/3/a-i4405e.pdf.

[4]  “Healthy soils, healthy lives: Nutrient deficiencies affect approximately 2 billion people worldwide,” Netherlands Environment Assesment Agency, erişim Haziran 2018, http://www.pbl.nl/en/infographic/healthy-soils-healthy-lives-nutrient-deficiencies-affect-approximately-2-billion-people-worldwide

[5]  E.M. Young, Food and development, (Abingdon: Routledge, 2012) p. 38.

[6] “Preventing and controlling micronutrient deficiencies in populations affected by an emergency,” World Health Organization, erişim Haziran 2018, http://www.who.int/nutrition/publications/WHO_WFP_UNICEFstatement.pdf.

[7] A.g.e.

[8] “Healthy soils, healthy lives,” Netherlands Environment Assesment Agency, erişim Haziran 2018, http://www.pbl.nl/sites/default/files/cms/afbeeldingen/027i_dgis17.pdf.

[9] Maha V. Singh, “Micronutrient Deficiencies in Crops and Soils in India,” Micronutrient Deficiencies in Global Crop Production ed. Brian J. Alloway içinde, (London: Springer, 2008), 93-125.

[10] “Soil: the foundation of nutrition,” FAO, erişim Haziran 2018, http://www.fao.org/3/a-bc275e.pdf.

Daha fazlasını göster...
Sonraki Konu

Yok Olan Su